Trùng thảo nhân tạo và tự nhiên đều có ưu thế riêng

Tất cả thông tin bạn cần biết về đông trùng hạ thảo

Đông trùng hạ thảo là một loại dược liệu quý, có giá bán đắt đỏ và được nhiều chuyên gia sức khỏe đánh giá cao. Để sử dụng trùng thảo đúng cách và phát huy hiệu quả cao, bạn nên tìm hiểu thật kĩ thông tin về loại dược liệu này.

Đông trùng hạ thảo là gì?

Đông trùng hạ thảo là một loài sinh vật đặc biệt, một nửa của nó là động vật, nửa còn lại là thực vật. Bản chất của trùng thảo chính là sự kí sinh của nấm Ophiocordyceps sinensis trên cơ thể ấu trùng của một số loài bướm thuộc chi Thitarodes Viette.

Vào thế kỉ 15, sản phẩm này đã được quản bá trong y học cổ truyền Tây Tạng. Đến Thế kỉ 17 thì đông trùng hạ thảo đã được sử dụng rộng rãi để phòng chống và điều trị bệnh tại Trung Hoa.

Đông trùng hạ thảo
Đông trùng hạ thảo

Đặc điểm của đông trùng hạ thảo

Trùng thảo có 2 trạng thái khác hẳn nhau vào mùa đông và mùa hè: đông thì nhìn giống con trùng, nằm trong đất; hè thì bào tử nấm ký sinh mọc chồi lên, giống thảo mộc. Chính hai hình thái này đã tạo nên cái tên đặc biệt của dược liệu.

Địa điểm mọc phổ biến

Trùng thảo là dược liệu quý hiếm, chỉ xuất hiện tại các vùng núi cao từ 4000 – 5000m so với mực nước biển, khí hậu trong lành, thanh tịnh, điển hình như cao nguyên Tây Tạng, Thanh Hải, Cam Túc, Tứ Xuyên, Vân Nam… Ngày nay, để giảm giá thành sản phẩm, đồng thời dễ dàng hơn trong việc sử dụng, Việt Nam, Nhật Bản, Mỹ… đã tiến hành nghiên cứu và nuôi trồng trùng thảo thành công trong phòng nghiệm.

Quá trình phát triển của trùng thảo (từ đông trùng sang hạ thảo)

Để hiểu rõ hơn về bản chất của trùng thảo, bạn nên đi sâu vào quá trình phát triển của dược liệu này:

Giai đoạn 1: Phát tán bào tử

Nấm O. sinensis phát tán bào tử của nó tới sâu bướm thuộc chi Thitarodes Viette nằm dưới lòng đất.

Giai đoạn 2: Ký sinh

Vào thời điểm nóng nhất của mùa hè, sâu bướm bắt đầu lột xác, tận dụng cơ hội này, bào tử nấm O. sinensis xâm chiếm bên trong cơ thể của ấu trùng. Sau khoảng vài tuần, bào tử nấm sẽ ăn dần các mô của vật chủ, làm ấu trùng chết. Lúc này ấu trùng là một xác ướp, vẻ ngoài còn nguyên vẹn nhưng bên trong đã bị hút hết dưỡng chất.

Giai đoạn 3: Nấm xuất hiện

Tới mùa xuân ấm áp, nấm phát triển quả thể (fruiting body) và mọc ra khỏi đầu vật chủ ký sinh, nhô lên khỏi mặt đất. Vì vậy khi quan sát kĩ bạn sẽ thấy trùng thảo được tách làm 2 phần: quả thể nấm phía trên, xác sâu bướm ở dưới. Trước khi trồi lên mặt đất, loại nấm này đã sống âm ỉ trong lòng đất trong vòng 5 năm trời.

Phân loại trùng thảo

Bạn có thể phân loại đông trùng hạ thảo theo rất nhiều cách khác nhau:

– Phân loại theo nguồn gốc: Trùng thảo mọc tự nhiên, trùng thảo nuôi trồng nhân tạo.

– Phân loại theo xuất xứ: Trùng thảo Tây Tạng, Nhật Bản, Hàn Quốc, Mỹ, Trung Quốc, Việt Nam.

– Phân loại theo cách chế biến: Đông trùng hạ thảo tươi, khô, bột, viên nang, nước

Tùy theo điều kiện và mong muốn của bản thân, bạn có thể lựa chọn loại trùng thảo phù hợp nhất với mình.

Có nhiều cách phân loại trùng thảo
Có nhiều cách phân loại trùng thảo

Thành phần dược chất

Không phải ngẫu nhiên trùng thảo lại được đánh giá cao, nhìn vào thành phần của nó bạn sẽ không khỏi ngạc  nhiên. Cụ thể, thành phần dược chất của trùng thảo bao gồm:

– 17 acid amin hiếm, tác động tích cực lên quá trình chuyển hóa và tổng hợp protein cho cơ thể.

– Lipid là nguồn năng lượng không thể thiếu

– D-mannitol – hợp chất được đánh giá cao trong việc hỗ trợ điều trị chứng phù não, bệnh bài tiết nước tiểu, thiểu niệu…

– Các nguyên tố vi lượng quan trọng, đóng vai trò hoạt hóa hoặc coenzym xúc tác như Na, K..

– Một số vitamin thiết yếu với sức khỏe như C, B12, K, A, E…

– Nhóm hoạt chất có tác dụng kháng khuẩn, kháng virus mạnh HEAA (Hydroxy-Ethyl-Adenosine- Analogs)

– Hoạt chất sinh học cordiceptic acid, cordycepin, adenosine, hydroxyethyl-adenosine

Tác dụng nổi bật của trùng thảo

Đông trùng hạ thảo là loại dược liệu được cả y học phương Đông và y học phương Tây đánh giá cao. Có thể kể đến một số tác dụng nổi bật của trùng thảo, được các chuyên gia sức khỏe đánh giá cao như:

– Phòng và hỗ trợ điều trị ung thư

Đây là sự thật đã được chứng minh qua nghiên cứu thực nghiệp tại Trung Quốc, Nhật Bản. Những bệnh nhân ung thư được tiêm 6g trùng thảo mỗi ngày kết hợp với hóa trị trong 2 tháng kích thước khối u giảm đi thấy rõ so với các bệnh nhân được điều trị bằng phương pháp thông thường. Chính hợp chất Cordycepin có trong dược liệu ức chế sự phân hạch và trì hoãn sự lây lan của các tế bào ung thư.

– Được ứng dụng để đẩy lùi HIV/AIDS

Hoạt chất HEAA (Hydroxy-Etyl-Adenosin-Analogs) có trong trùng thảo chính là nguồn nguyên liệu quan trọng để bào chế thuốc chống HIV/AIDS.

– Hỗ trợ điều trị các căn bệnh liên quan đến tim mạch

Nhờ hoạt chất adenosine, deoxy-adenosine… có trong trùng thảo mà bệnh nhân có thể ổn định huyết áp, đường huyết, nhịp tim và điều tiết khí oxy trong máu.

– Tăng cường khả năng sinh lý

Đông trùng hạ thảo giúp bổ thận tráng dương, tăng cường sinh lực, hỗ trợ điều trị các chứng bệnh di tinh, rối loạn cương dương.

– Đẩy lui các căn bệnh mãn tính

Nhờ sử dụng trùng thảo, bạn có thể đẩy lùi các căn bệnh mãn tính như: viêm dạ dày mãn tính, viêm gan mãn tính, hen suyễn mãn tính, viêm khí quản mãn tính…

– Bồi bổ cơ thể, tăng sức đề kháng, nâng cao hệ miễn dịch

Trùng thảo kích thích sự gia tăng của Ađênôzin triphôtphat – nguồn năng lượng cho mọi hoạt động của tế bào và oxy trong cơ thể, chính vì thế sau khi sử dụng dược liệu, bạn sẽ cảm thấy cơ thể khỏe khắn, hết mết mỏi, căng thẳng.

– Giảm cholesterol trong máu

Hiệu quả này đã được chứng minh trong thực tiễn, đây là tác dụng mà số ít thực phẩm có thể làm được.

– Đem lại nhiều tác dụng tốt cho phái nữ

Trùng thảo mang lại các tác dụng nổi bật như: giảm nguy cơ sảy thai, giúp tử cung khỏe mạnh hơn (với phụ nữ mang thai 3 tháng đầu), làm da hồng hào, cơ thể không bị phù nề (giai đoạn mang thai tháng thứ 6, 7), bồi bổ cơ thể, làm chậm quá trình lão hóa…

Trùng thảo làm chậm quá trình lão hóa
Trùng thảo làm chậm quá trình lão hóa

Một số phương pháp sử dụng trùng thảo hiệu quả

– Bài thuốc hỗ trợ chứng yếu sinh lý, di tính, rối loạn cương dương ở nam giới

Các nguyên liệu cần chuẩn bị gồm: trùng thảo 6g, dâm dương hoắc 8g, ba kích, hà thủ ô, mỗi loại 12g.

Cách thực hiện: Tán bột trùng thảo, các nguyên liệu còn lại sắc và cô thành hỗn hợp sền sệt dung tích 300ml. Đem trộn chung với nhau, ngày dùng từ 2 đến 3 lần.

– Bài thuốc hỗ trợ điều trị chứng suy nhược và các căn bệnh liên quan đến đường hô hấp

Nguyên liệu cần chuẩn bị bao gồm: trùng thảo, đông hoa, mỗi vị 6g, tang bạch bì 8g, cam thảo, tiểu hồi, mỗi vị 3g.

Cách thực hiện:  tán bột trùng thảo, các vị còn lại sắc cùng 700ml nước sạch, cô lại thành 200ml rồi trộn chung với nhau, ngày dùng 3 lần thuốc.

– Bài thuốc hỗ trợ điều trị chứng suy nhược thần kinh, mất ngủ kéo dài

Nguyên liệu cần chuẩn bị bao gồm: trùng thảo 1 – 30g, rượu chuẩn, nồng độ cồn trên 40 nửa lít.

Cách thực hiện: Ngâm trùng thảo trong rượu, đậy kín nắp, để tối thiểu 1 tuần, mỗi bữa ăn uống 1 chén nhỏ, ngày 2 – 3 lần.

– Món ăn phù hợp với người thiếu máu, di tinh, liệt dương

Nguyên liệu cần chuẩn bị bao gồm: trùng thảo 10g, thịt nạc của heo, gà, bò 100g.

Cách thực hiện: Thái thịt thành lát, ninh nhừ cùng trùng thảo, nêm gia vị vừa ăn.

– Món ăn phù hợp với người đau lưng mỏi gối, hen suyễn khó thở

Nguyên liệu cần chuẩn bị bao gồm: trùng thảo 8g, chim cút 8 con.

Cách thực hiện: Chim sơ chế sạch sẽ, ngâm 1 phút cùng nước sôi, vớt ra để ráo. Chia trùng thảo làm 8 phần, nhét vào bụng chim, khâu lại, bỏ vào nồi ninh trong vòng 40 phút, nêm nếm vừa ăn, nên dùng khi còn nóng.

– Món ăn dùng để bồi bổ cơ thể sau khi bị bệnh dài ngày

Nguyên liệu cần chuẩn bị bao gồm: trùng thảo 5-10g, vịt 1 con.

Cách thực hiện: Sơ chế vịt sạch sẽ, rạch cổ, nhét trùng thảo vào, khâu lại, thêm gia vị cùng rượu, dấm, ninh nhừ, dùng khi nóng.

– Món ăn dùng để bồi bổ thần kinh

Nguyên liệu cần chuẩn bị bao gồm: óc lợn 1 cái, trùng thảo 3g.

Cách thực hiện: Rửa sơ óc, cho trùng thảo vào, đun cách thủy dưới lửa cho tới khi chín, chia làm 2 lần ăn, dùng khi đói.

Ngoài ra, bạn có thể dùng đông trùng hạ thảo ngâm rượu, ngâm mật ong…

Dùng trùng thảo trong món ăn
Dùng trùng thảo trong món ăn

Cách bảo quản

Để tăng thời gian sử dụng trùng thảo, bạn phải có cách bảo quản thật tốt, cụ thể:

– Trùng thảo tươi

Bạn cần gói kín dược liệu trong túi nhựa, để ở ngăn mát tủ lạnh, chỉnh nhiệt độ ở mức 4 độ C. Thời gian sử dụng thảo dược tươi sẽ kéo dài trong vòng 2 tuần.

– Trùng thảo khô

Bạn để trùng thảo khô ở trong túi nhựa, đáy túi là 200g hạt tiêu. Sau đó, cất túi ở nơi thoáng mát, tránh ánh nắng mặt trời.

– Trùng thảo viên nang, dạng nước

Dùng xong đậy kín hộp, để nơi khô ráo, tránh ánh nắng trực tiếp.

Những đối tượng nên và không nên sử dụng trùng thảo

Trùng thảo là sản phẩm tăng cường sức khỏe, nó đặc biệt phù hợp với những người đang bị bệnh, có thể trạng yếu, gầy ốm, người cao tuổi, bị bệnh mãn tính, nam giới yếu sinh lý, phụ nữ muốn duy trì sắc vóc…

Tuy nhiên, cũng có một số đối tượng không nên dùng trùng thảo, đó là phụ nữ trong thời gian kinh nguyệt, mang thai và cho con bú, người bị xuất huyết, trẻ chưa đủ 5 tuổi. Riêng người bị cảm lạnh, sốt, ho… nếu muốn dùng dược liệu thì nên xin ý kiến của thầy thuốc.

Cách phân biệt đông trùng thật và giả

  Trùng thảo thật Trùng thảo giả
Hình dáng Sâu và thảo gắn kết tự nhiên, cứ 3 vân tạo thành 1 gấp, 8 chân đối xứng, lông tơ nhỏ, tinh xảo. Sâu và thảo có các vết nối, các nếp gấp giao nhau bằng phẳng, số lượng chân không ổn định, lưng cứng, nhìn giả.
Hương thơm Mùi giống nấm rơm và nấm hương Mùi hóa học
Trọng lượng Cầm 1 nắm nhẹ như cỏ khô Cầm 1 nắm có cảm giác nặng
Vị Nhai thơm như thịt gà Nhai cứng, có mùi đất sét nồng

Bạn nên quan sát kĩ các dấu hiệu kể trên để không mua phải loại giả, tiền mất tật mang.

So sánh trùng thảo tự nhiên và trùng thảo nhân tạo

– Trùng thảo tự nhiên có dược tính cao và tác dụng tốt hơn nếu được thu hái đúng thời điểm. Tuy nhiên, so sống trong môi trường tự nhiên, nên việc thu hái gặp nhiều trở ngại, thời gian thu hái nhiều khi không phải lúc tốt nhất. Ngoài ra, dược liệu tự nhiên cũng có giá rất cao.

– Trùng thảo nhân tạo tuy công dụng kém cạnh hơn, nhưng bù lại được nuôi trồng trong môi trường không nhiễm tạp chất, vi khuẩn có hại. Dược liệu có giá mềm hơn, được thu hoạch đúng thời điểm và có độ phổ biến cao.

Trùng thảo nhân tạo và tự nhiên đều có ưu thế riêng
Trùng thảo nhân tạo và tự nhiên đều có ưu thế riêng

Giá thành của trùng thảo

Đông trùng hạ thảo bao nhiêu tiền 1kg còn phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố, cụ thể:

– Khối lượng

Trùng thảo càng lớn thì giá càng đắt

– Màu sắc

Trùng thảo loại mới, có màu vàng, nâu vàng, cà phê giá bán thường cao. Ngược lại, loại trùng thảo để lâu, màu socola hoặc đen giá sẽ rẻ hơn.

– Độ khô

Độ khô chuẩn nhất là 95%, trùng thảo có độ khô tiêu chuẩn giá sẽ cao.

– Lượng vết đứt

Trong suốt quá trình vận chuyển, trùng thảo có thể gặp nhiều sự cố như đứt gãy, khiến giá thành bị hạ xuống.

– Xuất xứ

Đông trùng hạ thảo Tây Tạng, thanh Hải sẽ cao hơn vùng Vân Nam, Tứ Xuyên…

– Nguồn gốc

Loại tự nhiên sẽ có giá thành cao hơn nhân tạo, cụ thể, tại Việt Nam, giá cho trùng thảo tự nhiên là trên 1 tỷ, trong khi đó, giá loại nuôi trồng chỉ khoảng 100 triệu/kg.

Đông trùng hạ thảo là một loại dược liệu quý,bổ dưỡng cho sức khỏe. Tùy theo nhu cầu sử dụng và khả năng tài chính mà bạn có thể lựa chọn loại trùng thảo phù hợp nhất với mình.

No Responses

Write a response